EnviroFish – Panel đa năng định hướng ứng dụng trong ngành thủy sản: Bước đột phá xanh từ nhóm “Ba Khía miền Tây”

Từ ý tưởng của người thầy đến hành trình khởi nghiệp sáng tạo

Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển kinh tế tuần hoàn và tìm kiếm giải pháp bền vững cho ngành thủy sản – một lĩnh vực chịu ảnh hưởng nặng nề bởi biến đổi khí hậu – nhóm nghiên cứu “Ba Khía miền Tây” đã cho ra đời EnviroFish, sản phẩm Panel siêu nhẹ, thân thiện môi trường được tạo nên từ rác thải nhựa và phụ phẩm nông nghiệp.
Dự án do thầy Nguyễn Danh Ngôn – Thạc sĩ Toán, giáo viên Trường THPT Chuyên Huỳnh Mẫn Đạt (An Giang) – làm trưởng nhóm, cùng các cộng sự: Nguyễn Huy Hoàng, Trương Thành Phúc, Lâm Thanh Tùng, Nguyễn Đặng Đăng Nguyên. Họ cùng chia sẻ một khát vọng giản dị nhưng lớn lao: “biến rác thải thành tài nguyên, tạo sản phẩm xanh phục vụ cộng đồng ven biển Việt Nam.”



Với tinh thần sáng tạo, sự kiên trì và định hướng rõ ràng, EnviroFish đã mang về hàng loạt thành tích nổi bật cấp quốc gia và khu vực, ghi dấu ấn mạnh mẽ cho tinh thần đổi mới sáng tạo miền Tây:

• Giải Nhất cuộc thi “Học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp” lần VI – năm 2025.
• Giải Nhì cuộc thi Nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông năm 2025.
• Giải Ba cấp quốc gia cuộc thi “Học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp” lần VII – năm 2025.
• Giải Khuyến khích Cuộc thi “Tạo giải pháp cho tăng trưởng xanh và phát triển bền vững năm 2024” do Bộ Tài nguyên và Môi trường tổ chức.
• Giải Khuyến khích Cuộc thi “Ý tưởng khởi nghiệp khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, lần III, năm 2024.”
• Giải Nhất cuộc thi Khoa học, Kỹ thuật cấp tỉnh học sinh trung học, năm học 2024–2025.
• Giải Nhất cuộc thi “HUIT Startup – Học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp năm 2025” với chủ đề “Đổi mới sáng tạo hướng tới kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” do Trường Đại học Công Thương TP.HCM phối hợp cùng Hội đồng Tư vấn và Hỗ trợ Khởi nghiệp Quốc gia phía Nam, Tạp chí Diễn đàn Doanh nghiệp và Mạng lưới Đổi mới sáng tạo & Khởi nghiệp Đại học – Cao đẳng Việt Nam (VNEI) tổ chức.
• Giải Ba Cuộc thi Đổi mới sáng tạo ngành Thủy sản Bà Rịa – Vũng Tàu năm 2024.
• Giấy khen thành tích tiêu biểu, xuất sắc trong các mặt hoạt động năm học 2024–2025 của Trường THPT Chuyên Huỳnh Mẫn Đạt.

Những thành tích trên không chỉ khẳng định tính thực tiễn, tính khoa học và sức lan tỏa của dự án, mà còn là minh chứng rõ ràng rằng giáo viên và học sinh hoàn toàn có thể cùng nhau tạo nên sản phẩm khoa học ứng dụng mang tầm xã hội.



Ý tưởng từ trái tim miền Tây và tinh thần đổi mới sáng tạo
Bắt nguồn từ tình yêu quê hương sông nước và trăn trở trước lượng rác thải nhựa, phế phẩm nông nghiệp ngày càng tăng, nhóm đã nảy ra ý tưởng: kết hợp đa nguyên liệu tái chế để tạo ra vật liệu Panel siêu nhẹ, đa năng, vừa phục vụ sản xuất, vừa ứng dụng hiệu quả trong xây dựng công trình, kho lạnh, tàu thuyền, khu nuôi trồng thủy sản.
Nhóm chia sẻ, mỗi dòng sản phẩm EnviroFish đều gắn với tinh thần của miền Tây: vừa sáng tạo, vừa gần gũi, vừa nhân văn. “Chúng tôi muốn tạo ra sản phẩm không chỉ để bán, mà còn để bảo vệ sinh kế cộng đồng ven biển, giảm thiểu ô nhiễm và hướng đến tương lai xanh hơn cho thế hệ sau.” – thầy Nguyễn Danh Ngôn chia sẻ.
Một đoạn thơ được nhóm sáng tác như lời tuyên ngôn cho tinh thần đó:
“Chân trời rất xanh gọi nắng xôn xao
Ngư trường rất vui và tôm cá dạt dào
Môi cười rất xinh, lung linh màu áo
Ba Khía gợi lên những khát khao đại dương.”

Công nghệ độc quyền – kết hợp 3 nguồn phế phẩm thành vật liệu siêu nhẹ
Điểm đột phá của EnviroFish nằm ở việc kết hợp rác thải nhựa, vỏ trấu và phụ phẩm sầu riêng – ba nguồn phế phẩm dồi dào nhưng đang gây áp lực lớn cho môi trường.
Bằng công nghệ nén ép tiên tiến, nhóm đã giảm thể tích nhựa thải, trộn với phụ phẩm nông nghiệp, ép ở nhiệt độ cao và làm nguội tự nhiên, giúp tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải.
Quá trình này tạo ra Panel siêu nhẹ nhưng có độ bền cơ học vượt trội, đồng thời chống ẩm, cách âm, cách nhiệt và chống thấm nước cực tốt.
Các số liệu kiểm định cho thấy:
- Khối lượng riêng: 873,13 kg/m³ (tương đương gạch siêu nhẹ AAC – 800 kg/m³).
- Độ bền nén: lên đến 318 MPa, cao gấp 6 lần gạch Granite và hơn 40 lần gạch không nung thông thường.
- Giá thành rẻ hơn tới 40% so với vật liệu truyền thống.
Nhờ công thức phối trộn độc quyền và linh hoạt, EnviroFish có thể tùy chỉnh hình dáng, kích thước và tính năng phù hợp với nhiều ứng dụng trong ngành thủy sản, xây dựng dân dụng và công nghiệp ven biển.

Khoa học – sáng tạo – và trái tim của người làm giáo dục
Toàn bộ quá trình nghiên cứu được thực nghiệm tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, với 5 công bố khoa học quốc gia được ghi nhận.
Không chỉ là sản phẩm thương mại, EnviroFish còn là thành quả của tinh thần học hỏi không ngừng – minh chứng rằng giáo viên và học sinh hoàn toàn có thể cùng nhau làm khoa học ứng dụng để giải quyết vấn đề thực tiễn.
Thầy Ngôn cho biết, nhóm tự thiết kế bản vẽ, đặt gia công máy móc, làm chủ hoàn toàn công nghệ sản xuất – điều hiếm thấy với một nhóm khởi nghiệp non trẻ: Chúng tôi không có nhiều vốn, nhưng có kiến thức, có tinh thần học hỏi và đặc biệt là niềm tin rằng khoa học có thể thay đổi cuộc sống.

Giá trị xanh cho cộng đồng và tương lai
EnviroFish không chỉ là sản phẩm vật liệu mới, mà còn mang giá trị xã hội sâu sắc. Việc tận dụng rác thải nhựa và phụ phẩm nông nghiệp giúp giảm thiểu ô nhiễm, bảo vệ môi trường biển, đồng thời mở ra cơ hội sinh kế xanh cho cộng đồng ven biển – nơi chịu tác động nặng nề từ biến đổi khí hậu.
Sản phẩm được kỳ vọng ứng dụng rộng rãi trong các công trình nuôi trồng thủy sản, đê chắn sóng, khu chế biến hải sản, khu dân cư ven biển, góp phần xây dựng một chuỗi giá trị xanh bền vững cho ngành thủy sản Việt Nam.

Khát vọng vươn xa – thương hiệu xanh Việt cho thế giới
Dự án EnviroFish đang được nhóm hoàn thiện hồ sơ đăng ký sáng chế, đồng thời xúc tiến hợp tác với các doanh nghiệp trong và ngoài nước để mở rộng quy mô sản xuất.
Với lợi thế chi phí thấp, tính năng vượt trội, thân thiện môi trường, sản phẩm có tiềm năng xuất khẩu sang các quốc gia đang chuyển dịch sang nền kinh tế xanh như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đức, Hà Lan…
“Chúng tôi mong muốn EnviroFish sẽ trở thành biểu tượng cho tinh thần sáng tạo miền Tây – dung dị, bền bỉ, mà giàu khát vọng. Mỗi tấm panel là một lời cam kết của chúng tôi dành cho biển xanh, cho môi trường và cho tương lai Việt Nam.” – thầy Nguyễn Danh Ngôn chia sẻ đầy xúc động.